Ariv

Di avn Ewrpiyan de ferqa Kurd Tirkan

Rehmetiy Msa Anter di braninn xwe de di ciyek de weha digot; "Wexta em di Daweya 49'an de dihatin mahkemekirin ji Ewrpay j hinek rojnamevan hatibn da ku temaeya mahkemeya me bikin. L wan nizanbn em k ne. Pit ku hakim mahkem nav nasnameya me ji me pirs w gav ew rojnamevann Ewrpay tgihitin ku em Kurd in ji bo doza Kurd hatine girtin. unk wexta hakim ji me navn d bavn me pirs, me nav d bavn xwe got; nav diya yek Berf, nav diya yek Koer, Nav diya yek din Zn hwd. b. Yan bi van navn diyn me ekere bb ku em ne Tirk in, Kurd in."

Di sala 1985'an de min Kurdolog Blgar Radoy Kirastev nas kir. Li gora ku w digot, ew di saln 60' de li Iraq di balyozxaneya (sefareta) Blgaristan de kar kiriye li wir Kurd naskiriye. Kirastev ferqa Kurdan Ereban weha zah dikir. "Wexta cara pn ez ji Baxdad m herma Kurdan min di tawil de ferq kir ku li Iraq du milletn cuda hene. Miletek bi egal kirasn xwe yn dirj y din j bi al apikn xwe ji hev dihatin cudakirin."

Ev herdu nimne j di saln 60' de qewimne nan didin ku Kurd bi taybetiyn xwe yn netewey ji Ereb Tirkan cda dibin. Ev cudabn hn j hene; nuha ro j kesek biyan bie Kurdistana Bar d di tawil ferq bike ku Kurd bi taybetiyn xwe yn netewey ji Ereban cdatir in. Ev bi iklek git him di lixwekirina cilan de him j bi axaftina xwe ya Kurd de weha ye.

L li Kurdistana Tirkiyey ev cudabna ku li Kurdistana Iraq heye tuneye. erxa asmlasyona dewleta Tirkiyey nkarkirina Kurdan ji aliy din j bi pketina kaptalzm komnikasyon Kurd him ji taybetiyn xwe yn netewey dr ketin him j ziman xwe jibr kirin. ovenizm nasyonalzma Tirkan propagandaya dewlet ya njadperest tesrk mezin li ser hs manewiyeta Kurdan hitiye. Bi v tesr Kurd ji taybetiyn xwe yn netewey dr ketin. Ciln Kurd lixwekirin Kurdaxavtin wek sembola pademayin hat nan dan. Kurd di saln 60' de li hember hev qayian kiandin da k d xwe Tirk biaxive.

Li gel ku ro iyarbna netewey li Kurdistana Bakur ge bye j, l mixabin ev yarbn b xwn b got e. Tu hewldaneke berbiav di nav millet de tuneye ku ew xwed li ziman xwe derkevin di jiyana rojane de bi Kurd biaxivin. Heriqas di saln dawiy de di nav civata Kurd de navn Kurd belav bn j, l pit ku ziman Tirk be ura netewey km be yan j tunebe ev navn Kurd ji bo exsiyeteke Kurd zde titek fade nake. Ji ber ku ura netewey bi navek Kurd ten dest p dike l bi temam ava nake.

Ango ber 30 salan Ewrpiyan bi nav diyn me ferqa me ji Tirkan dikirin. ro j d bi nav zarokn me ferqa me ji wan bikin. Yan di v 30' saln dawiy de guhertineke berbiav di war Kurdayetiy de nebye, bilekis zarokn Kurd ber bi asmlasyoneke xeter ve diin. Ya her xerab ew e ku pketina komnikasyon exskirina kanaln televizyon dibin wasiteyn asmlasyon. Ew ziman ku civata me bi pademayna xwe heta nuha parastiye, dibe ku bi pketina komnikasyona piral em di nav 10-15 salan de wenda bikin.Wendabna w wendabna destpka hîmek ji netewey me ye. Gebn girsbna tevgera Kurd v rastiy naguherne. Heta yn ku ro li Kurdistana Bakur er ekdariy dikin j ziman wan y resm Tirk ye.

Ferqa me Tirkan di avn Ewrpiyan de tuneye. Bi iklek git him Tirk him j Kurd misilman in. iqas cam li Anqer hebin hewqas j li Diyarbekir hene. Di civata herdu miletan de mezheb hene, Elewiyn wan yn me hene. Piraniya wan Sunn, piraniya nufsa me j Sunn ne. Di hundir herdu miletan de, wek eqeliyet miletn din dnn wan yn cda hene. Kurd Tirk di war fzyolojk de j bi nuansn pir bik ji hev tn cudakirin, yek sp y din ne re e. W gav bi ikl git ku yek biyan ferqa me ji Tirkan bike d ew j ferqa ziman kultura me be. Ev cdabn ku di jiyan de b bikarann d tesreke mezin li ser hs ura Kurdan bike bi v haw yek Kurd d bi serbilind xwe ji yek Tirk cda bike.

W roj ez li metroy rast yek Swd hatim. Ew wek turst par b Tirkiyey. Li gora ku w digot; "Ew li Antalyay li restorantek rast Kurdek servtor hatiye ku muamela w gelek ba bye. Li ser v muameleya w Swd meraq kiriye pirsiye ka ew i kes e. W gotiye ez Kurd im, l Kurd nizanim."

 

(Faris Can
Armanc; hejmar 158, 1995

 

Div meriv li hember hev j ezbern xwe xerab bike!
Faraz heqqet
Mehmet Agar j div bikaribe bi hsay bibje; "ez j ji Kurdistan me."
Di siyaset de ya "her tit" ya j "tu tit" nabe!
Endametiya Tirkiyey ji bo YEy zde ewq heyecan dide me, ya destkeftiyn kurdn bar!
"De berde m we gi bo e....!"
Tott Ocalan
Ne Kurd alt-kmlik in ne j Turkiyet  ust kmlik e ne j unter dewlet
Li Eb Garb kiryarn garb
"Div kurd li ser mndera xwe gula bikin"
Organzasyon Reaksiyon
entik
er li hember Iraq rastiya Kurdistan
Div end "Ben Yehude"
ji me j derkevin!
Problem ew e ku tit em p nebawer in, em bi wan mijl dibin!
"Xezran" er li hember ap Sam
Ewleyiya Netewey hinek rastiya kurdan
"Coca Cola Pepsi Cola"
Bahra n e, av tde nne
Kesayiyet Hessasiyet
Bila  sala 2001 ji bo milet kurd bibe saleke xwebniy xwedlimafxwed-
erketin!
Belgeya Hevpar a Bedariy helwesta hin rewenbran
Legalte hewildann kurdan
Durt li sertar ye
Heftayim
Li ser nivsa Dr. Nac Kutlay
Neynika me awa me diteysne?